Morfem { me-} dan Nasalisasi sebagai Imbuhan Kata Namaan dalam Bahasa Melayu dan Bahasa Iban

Rohani Mohd. Yusof

Abstrak

Dalam bahasa Melayu dan Iban, kata kompleks yang terdiri daripada kata namaan dan kata karyaan dibentuk menerusi pengimbuhan dan penggandaan. Salah satu cara mengimbuh ialah menerusi penggunaan morfem {me-} untuk menerbitkan kata karyaan kompleks. Secara sinkronik, dalam bahasa Melayu morfem {me-}} muncul bersama-sama proses nasalisasi. Sebaliknya juga, morfem ini mempunyai padanannya dalam bahasa Iban, misalnya dalam proses nasalisasi, {eN-}} dan { {me-}}. Walau bagaimanapun, {me-}dalam bahasa Iban mungkin wujud akibat pengaruh bahasa Melayu. Walaupun perkataan yang muncul apabila digandingkan dengan awalan {me-}} atau{ {eN-}}} tergolong dalam kata karyaan, dalam kes-kes tertentu morfem ini boleh berfungsi menerbitkan kata namaan. Kertas kerja ini mencuba meninjau fungsi nomina/namaan {me-} dan { {eN-}}} dalam bahasa Melayu dan bahasa Iban.

Abstract

In Malay and Iban, complex words are formed by affixation and redu­plication comprises of nominals and verbals. One way of affixation is by using the morpheme { {me-}} in order to produce complex words which is verbal. Synchronically in Malay, morpheme {me-}} occurs with nasalization. On the other hand, this morpheme has its correspon­dences in Iban such as in nasalization, {eN-} and{ {me-}}. But {me-}} could have came into the language due to the influence of Malay. Even though words derive from the prefixes {me-} or {eN-} are of the verbal class, in certain cases these morphemes can as well function in the deri­vation of nominaIs. Therefore this paper attempts to investigate the nomi­nal function of{ {me-}} and { {eN-} in both Malay and Iban languages.

RUJUKAN

Asmah Haji Omar, 1981. The Iban Language Of Sarawak: A Grammatical Descrip­tion. Kuala Lumpur: Dewan Bahasa dan Pustaka.

Asmah Haji Omar, 1983. The Malay People of Malaysia and Their Languages. Kuala Lumpur: Dewan Bahasa dan Pustaka.

Asmah Haji Omar, 1985. Susur Galur Bahasa Melayu. Kuala Lumpur: Dewan Bahasa dan Pustaka.

Asmah Haji Omar, 1989. “Perkaitan Bahasa Melayu dengan Bahasa Iban dari Segi Sejarah”. Kertas kerja yang telah dibentangkan dalam Persidangan Antarabangsa Pengajian Melayu: Persoalan Warisan dan Kini, di Jabatan Pengajian Melayu, Universiti Malaya, Kuala Lumpur pada 21-23 Ogos 1989.

Asmah Haji Omar, 1991(a). Kepelbagaian Fonologi Dialek-dialek Melayu (Edisi Kedua), Dewan Bahasa dan Pus taka, Kementerian Pendidikan Malaysia, Kuala Lumpur.

Asmah Haji Omar, 1991(b). Bahasa Melayu Abad ke-16: Satu Analisis Berdasarkan Teks Melayu ‘Aqaid’ Al-Nasaji, Dewan Bahasa dan Pustaka, Kementerian Pendidikan Malaysia, Kuala Lumpur.

Asmah Haji Omar, 1993. Nahu Melayu Mutakhir (edisi keempat), Dewan Bahasa dan Pus taka, Kementerian Pendidikan Malaysia, Kuala Lumpur.

Asmah Haji Omar, 1995(a). Rekonstruksi Fonologi Bahasa Melayu Induk (Siri Monograf Sejarah Bahasa Melayu), Dewan Bahasa dan Pustaka, Kementerian Pendidikan Malaysia, Kuala Lumpur.

Asmah Haji Omar, 1995(b). Rekonstruksi Kata Dalam Bahasa Melayu Induk (Siri Monograf Bahasa Melayu), Dewan Bahasa dan Pustaka, Kementerian Pendidikan Malaysia, Kuala Lumpur.

E.H. Sturtevant, 1973. Linguistic Change: An Introduction To The Historical Study ofLanguage, Phoenix Books, The University ofChicago (Fifth Impression). Gorys

Keraf, 1984. Linguistik Bandingan Historis, P.T. Jakarta: Gramedia.

Rohani Mohd Yusof, 1986. “Subdialek Kuala Kangsar: Satu Kajian Perbandingan Fonologi”. Tesis untuk Memenuhi Syarat-syarat Keperluan Ijazah Sarjana Sastera, Jabatan Pengajian Melayu, Universiti Malaya, Kuala Lumpur.

Rohani Mohd Yusof, 1999. “Perbandingan Morfologi Bahasa Melayu dan Bahasa Iban”. Tesis untuk Memenuhi syarat-syarat Keperluan Ijazah Doktor Falsafah, Jabatan Pengajian Melayu, Universiti Malaya, Kuala Lumpur.

Theodora Bynon, 1977. Historical Linguistics. Cambridge University Press, Lon­don. Willian Bright (ed.). Historical Linguistics: An Introduction . Oxford and Publish­ing Company.

Winfred P. Lehmann, 1973. Historical Linguistics: An Introduction (Third Indian Reprint), Oxford and IBH Publishing Co. Holt, Rinehart and Winston Inc.

Winfred P. Lehmann, 1993. Historical Linguistics (Third Edition), Routledge London and New York.

(Teks Penuh)

Hantar Maklum Balas Anda